Family Matters

Ala-una ng gabi umalis na ang eroplanong sinasakyan ng anak ko. At marahil masasabi ko na nangyari kagabi ang isa sa pinakamadamdaming gabi ng buhay ko. Alam ko, I sound funny again. Nakakatawa man ang intro ko, hindi ang mga tagpo na nangyari, hindi ang naramdaman ko.

Naalala ko nung bata pa ako, madalas akong umiyak pag iniiwan ako ng nanay kapag pupunta syang palengke o kung saan man na hindi nya ako kasama. Sa mga sandaling hindi ko sya katabi, feeling ko ang laki ng mundo at kakainin ako nito. Sa madaling salita, hindi ako komportable kapag wala sya.

Minsan naiinis ako sa mga pamangkin ko na iyak ng iyak o kahit kay Pao kapag umiiyak sya kahit pupunta lang ako ng kusina. Ok, clinging stage, pero parang gusto kong sabihin sa kanya na…”anak, eto lang ang mommy, hindi mawawala, ano ka ba naman!”

Kahapon, hindi pangkaraniwan pero natulog sya ng mahigit na tatlong oras. Para bang alam nya na kailangan nyang magpuyat kagabi. Pagdating ko tulog pa sya kaya inayos ko muna ang mga gamit nya. Double check kung ok na ang lahat, inihanda ko ang mga bote ng gatas, ang hand carry at ang mga papeles nya. Ng magising sya nandun na agad ako, isang ngiti ang ibinigay nya sa akin. Sabi ng tatay ko, maghapon daw na nasa “bahay nya” (ilalim ng lamesa), hindi lumalabas doon at kampanteng binabasa si Pooh (Adventures of Winnie the Pooh book). Ivinedeo pa nga ng tatay ko.

Sandali kaming naupo, nanood ng mga telenovela, pinainom ko na sya ng gatas at ipinapahinga. Hindi ako sanay ng hindi naglilikot si Pao, pero kagabi nakahiga lang sya sa kama ni Tatay, nakataas ang dalawang paa sa dingding at nanonood ng tv. Relaxed kumbaga.

Ng nasa sasakyan na kami papuntang airport, nag kakaasaran na. Sino ang mas malakas pumalahaw, ako o si tatay. Sa totoo lang, maga na ang mga mata ng tatay ko ng dumating ako, halatang umiyak at di nakatulog. Si pao, na parang nang-iinis, humulig kay tatay at ska hinahagod-hagod ang ang balikat ng tatay ko at sabing “tahan..tahan…lab”. Alam ni Mmy Lei ang ugali ni Pao na ito, nakita nya si Pao ng nakaraang gabi.

Mas maluwag ang aiport dito kaysa sa pinas, nakapasok ako kahit hindi ako pasahero, ganon din ang iba pa lalo na kung ang aalis ay ang iyong pamilya, ito kasi ang prioridad nila, ang pamilya. Maraming nangyari, saka ko na ikukwento.

Ilang araw na akong tulala, hindi naman totally blank pero wala ako sa konsentrasyon. Marahil sa dahilang hindi ko maipaliwanag ang nararamdaman ko. Kagabi nakita ko ang lahat ng dahilan ng pagkakaganito ko.

Gusto sanang magsisi, o magback out. Gusto ko sanag wag ng iuwi si Pao. Gusto ko sanang sabihin na hindi na lang…pero hindi. Hindi yun ganon. Pagdating ni Pao sa pintuan ng immigration, hinalikan ko sya. Buong gabi ko na syang hinahalikan, inaamoy amoy. Gusto kong matandaan ang amoy nya, ang mukha nya, ang ngiti nya, yung lambing nya. Napupuno ako ng lungkot kapag naiisip ko na iiwan nya ako.
Isang maling bagay ang nagawa ko, nagbreakdown ako sa harap nya. Kitang kita ko sa mga mata ng anak ko ang pag-aalala. Bigla syang umiyak, iyak pero hindi palahaw, iyak lang. Lumuluha lang sya, humihikbi. Hindi iyak bata, kundi iyak ng takot at pag aalala. Para sa akin.

Hindi na nya ako nagawang aluin tulad ng ginawa nya kay tatay, hindi ko na sya niyakap, tumalikod na ako, mabilis ang lakad, palayo. Hindi ko pala kaya, masakit pala. Akala ko tulad lang ito ng paalaman namin noon.Paglulan ng eroplano, isnag iyak pa wala na. Iba pala ang anak. Masakit, ansakit, nakakhiya man sa ibang tao na nasa airport, humagulgol na ako sa isang sulok. Ayokong lumabas sa waiting area kung saan nandun si tatay, ate Winnie at Ellen na dun pa ako ngangawa. Sa isang sulok, malapit sa immigration room, iniyak ko lahat.

Sa unang pagkakataon, natimbang ko kung gaano ko kamahal ang aking anak. Kagabi ko nalaman na hindi ko kayang mawala sya. Sa pagkakataong yon naramdaman ko ang pagiging ina. Nanay na ako…,nanay na ako.

Isang leksyon ang natutunan ko, bagong bahagi sa haligi ng buhay-pamilya. Isang pagkakataon na hindi ko makakalimutan, at ni hindi ko na nanaisin na mangyari muli…ang mahiwalay sa akin ang aking anak.

Bigla ko naisip ang nararamdaman ni Pao sa pagkakataong ito. Hinahanap kaya nya ako? Naiiyak rin kaya sya gaya ko? Malungkot din kaya sya? Ahh, ngayon alam ko na, hindi ang kapakanan ko ang mauuna, hindi rin si Panday. Si Paolyne ang buhay ko at ni Jovel, Si Paolyne lang.

Mahal na mahal ka ng mommy, Pao…iiintayin ko ang pagbabalik nyo.

Ganito pala ang feeling ng mahihiwalay sa anak...makakatulala. Nagtatrabaho ako, oo. Salamat naman at kahit papaano hindi nadidisgrasya ang mga figures. Ni hindi ko gustong mag isip. Naiinis pa ko sa aking kabiyak. Parang hindi nya nararamdaman ang dahilan ng pagkabugnot ko.

Alam kong sa isip nya, ginagawa namin ito una para sa kapakanan ng bata at pangalawa sa kapakanan ng kalusugan ko. Oo mga aning, mataba lang ako pero kabog sa loob. Swerte ng di ako makaramdam ng pananakit ng katawan sa loob ng isang linggo. Di ako sipunin, ubuhin o lagnatin. K'se mga major pains lang ang tinatanggap ng katawan ko.

Nag aalala si asawa na bka sa sobrang stress ay hindi ko na maalala ang sarili ko. Break muna ako ika nga nya.

Naalala kong bago ako magbuntis, inabot ko ang magka UTI. Takot si mister dahil alam nya na nagka Glomerulonephritis na ako noon. Halos ikamatay ko ang bagay na iyon. Pero, mabait pa rin sa akin ang Nasa Itaas. Ang gayong uri ng Cancer ay bigla na lang nawawala. At bigla ring bumabalik. Lahat na ata ng bagay, basta digestion o pagtunaw o pagsala ang usapan, mahina ako dyan. Madalas na dahilan ng pag absent ko noon sa school ay LBM.

Kaya ngayon, kahit gaano pa kasakit ang katawan ko, o ulo ko o kahit nilalagnat ako, hindi ko makuhang mag inarte, dahil ang unang nasa isip ni Mister ay Doctor, emergency, gamot...para bang lagi akong mapapagutan ng hininga pag nagkataon.

Lalayo sa akin ang mahal kong anak para magkaroon ng panahon kahit papaano na mapahinga si Mommy. Para makabawi si Mommy.

Pero ang paglayo nya ang parang ikamamatay ko.

Hindi ko alam. Magulo ang isip ko. Bukas ko na uli pag iisipan to, hanggang sa hindi na ako makakapag isip pa. Hahayaan ko na lang muna ang agos, ipapasa-Kanya. Hindi ko kaya ang magdesisyon. Tulungan Nawa ako ng Nasa Itaas, malampasan ko ito.

Maganda ang weekend ko. Well, nag swimming k'me ng mga tropang Praning ahhaahahah! Sarap ng tubig alat, sarap ng sandwich na gawa ni Aning No. 001, may dalang tent at banig si Aning No. 002 at syempre ang pinaka-aning, Ako! wala akong dala...sarili ko lang ahahaa! Freeloader kumbaga! Ay hinde, may dala ako...Kwento, yun ang dala ko. Bumangka ata ako till matapos ang swimming namin.

Dumating si Agent Praning 007 a.k.a "Charlie" past 7pm na, Para kaming mga bwitre na sumila ng sisiw ng makita namin ang inihaw na manok! sponsored syempre ng aming "Charlie". The Best Inihaw na Manok, ever! (sabi nya!)

Ok din ang Friday, as usual nakikain na naman kami. Beggars can't be choosy and since beggar ako hanggang di ko natatapos ang mga bayarin ko due to recent vacation, makikikain muna ako sa bahay-bahay! Tanghalian sa amo ko, hapunan sa mga pinsan ko. Ayos! walang nabawas sa laman ng bulsa ko (5 Dhs na lang barya pa!).

Hindi lang halatang naghihirap ako dahil mataba pa rin ako.

Masaya sana, hanggang ngayong umaga. Masakit ang ulo ko, parang binibiyak, masakit ang ipin ko parang binibiyak, masakit ang katawan ko parang binibiyak, masakit ang....ehem, wala na pala. Yun lang.

Tas, naumpisahan ako ng emote. Pag naiisip ko kse na 10 days na lang...wala na sa akin ang baby ko. Feeling ko...para akong itinulak sa kumukulong tubig saka ako pinaapakan sa sampung pusa. Para akong binalatan ng buhay, tinanggalan ng mga ipin, pinanguya ng blade at thumbtacks at ska ibinabad sa sukang paombong. Pagkatapos ska ako pinag slide sa mga blade at babagsak ang katawan ko sa asin. Pagkatapos non ska ako ibinilad sa araw.

Bakit hindi nyo pa ako patayiiiin! Gusto kong umemote ng ganon. O should I say, ganon ang nararamdaman ko. Matinding hapdi ng puso dahil kahit anong alo ko sa sarili ko alam kong mahaba rin ang limang buwan.

Nakakapanakit ng katawan. Nakakasakit ng ulo. Nakakatamad magtrabaho. Nakaka-iyak, nakakaluha, nakakapighati.

Gusto kong umakyat sa pinakamataas na building dito sa Abu Dhabi, ska magsisigaw sa tuktok non!

Sana, tulad ng pagpatak ng luha..sa pag ihip ng hangin muling tutuyuin, at sa pagtingin ko sa salamin, tanging bakas na lang ang matitira ngunit ang hapdi ng llilipas na panahon, mawawala na.

Para sa aking bunso...

Gabi-gabing lumuluha si Ina

Hindi masambit ang sakit na nadarama

Para bagang may kung anong pumapatay sa kanya

Na sa mga mata nya lang nakikita

Hagikgik ko ang kanyang kaligayahan

Ngiti ko ang kanyang kanlungan

Ang yakap ko na anong tamis

Ang pumapawi sa kanyang hapis

Iiwan ko ang aking ina

Upang muli nyang makita

Ang daan na aming paroroonan

Pasasaan ba't mahahawan

Nanay wag kang mag alala

Pagka't bukas makalawa

Muli tayong mag sasama

At di ka na iiwan pa.

O, aking bunso

Bukas paglisan mo

May lungkot man sa mga mata ko

Ito'y wag mong ipag alala

Pagka't alam mong mahal kita

Luha ko'y wag mong papahirin

Paghibik ko'y wag papansinin

Pagmamahal mong anong lambing

Ikinasasabik ko giliw

Sa muli nating pagkikita

Ako'y di na luluha pa

pagka't di na ako muling papayag

Na ako'y iwan mo liyag

Nagmamahal,

Nanay

Mother's Day Treat

Feel naming mag party. Magsosopas ako at bibili si Mmy Lei ng pandesal. Dagdagan natin ng pan de coco. May bagong bukas kasing panaderia dito sa Abu Dhabi. 5Dhs for 10 pcs of Pan de sal (mahal na pandesal Php. 6.70 ang isa!), ewan ko na lang yung ibang tinapay pero ang tatay ko kasi eh nag shopping spree ng pan de sal nung minsan kaya sige ang lantak namin ng pandesal with ligo sardines at mainit na kape! Ansarap.

Kaya mamaya ay mag didinner kami with Beef Sopas (para join si Fafa ni Mmy, bawal ang pork) at ng sari saring tinapay. Bibili rin ako ng Roti just in case mas gusto nila ng mabigat bigat na tinapay.

Sayang at sira yata ang jet plane ng Balae kong Sirena na dating si Darna pero naipanambak ata ang bato at di na makita, kaya marahil padadalhan nalang namin sya thru FedEx. Si Mommy Ann naman, busy sa mga bata, kung sakaling di mapanis ang sopas mag bubus nalang kami from Abu Dhabi, dadaanan namin ang Dubai-Sharjah all the way to Oman and then cross the boarder going to Saudi para madalan ka ng aming famous Sopas. Siguro in 8 days time eh anjan na kami. Bakit di na lang kaya kayo ang dumayo? Sama ang mga chikiting att mag Wild Wadi tayo, o kaya naman ay Dubai Skii.

Invited ang lahat ng makakapunta. May capacity naman na 15 person ang bahay excluding our room na kasya pa cguro ang sampu. Magdala na lang kayo ng mabibitbit nyo. Ok na sa amin ang beer dahil pareho kaming walang lisensya ni Mmy para bumili ng inuming nakalalasing. Samahan nyo na ng pulutan at inuman na!

Mapatulog si Pao ng maaga at ng makapag chikka til' midnight! Awww!



(ang mga pictures po ay hiniram sa Google Image, salamat!)

AKO NAMAN!!!

Bida ako bukas! Syempre kasi "NANAY" ako! Alam kong hindi pa mababanggit ni Pao ang "Happy Mother's Day, Mom!" kung sakali. Pero ok lang. Alam ko naman na luv nya ako eh.

Meron ding dalawang Nanay na bida sa akin bukas! Masaya ako, meron na akong dalawang nanay. Ang aking biological mother at ang aking mother-in-law na parehong mahal ko at mahal ako!

Pareho akong baby sa kanila, since unica hija ako sa amin, nagkataon din na dalawang magkapatid na lalaki sila Panday. May ate na ako sa parehong kuya, pero iba pa rin ako dahil ako ang original daughter (sa amin) at ako rin ang asawa ng bunsong anak (kayla Panday).

Ang aking Nanay A (original) ay magaling sa trabaho o gawang kumikita ng pera. Naghirap kami, Oo, pero hindi kami sumasala sa pagkain dahil sa kanya. Alam nya kung saan huhukayin ang ipakakain sa kanyang mga inakay. Ganon si nanay, bagay na sana ay nakuha ko. Kasi ang nanay ko ay hindi magaling sa bahay, (tulad ko bwahahaha!) hindi burara, pero hindi masinop.

Sa kabilang banda, ang Nanay J (Panday's mom) ay isang uliran pagdating sa bahay. Masinop, maalaga. Nasa ayos ang lahat. Nasa tamang lalagyan ang bawat bagay. At asahan mong di magkaka-alikabok sa bahay! (Na minsan, kinaiinisan ko dahil syang namana ni asawa!)

Ang aking Nanay, palabasin mo ng bahay, pagbalik ay may dalang pagkain at pinagkakitaan. Bigyan mo ng lamesa..ilalabas ng kanto at pagtitindahan ng kahit ano may katumbas na pera. (hanggang ngayon)

Ang Nanay II, bigyan mo ng bahay na anong gulo, isa makalawang araw, hindi mo na makikilala na sa iyo ito. Ganon siya kasinop at ganon magpaganda, ang tahanan para sa kanya ay parang siya.

Ang aking Nanay, bigyan mo ng pera (yung hindi sya ang nagtrabaho), sigurado lalabas kayo. Pupunta sa Mall, kakain sa Jollibee at magbibingo.

Ang Nanay II, bigyan mo ng salapi. Itatago at ilalagay sa kalupi. Bukas makalawa pag ika'y nangailangan, sigurado na mayroon kang pagkukuhanan.

Dalawang Ina na nagsakripisyo at patuloy na nagsasakripisyo (believe it or not, ganon kami ng biyenan ko, marahil sabik sa anak na babae). Nagmamahal sa isang anak na gaya ko. Wala po akong maisusukli kundi ang paggalang ko, ang tunay kong pagmamahal at ang matutuhan ko. Na ang iyo pong sakripisyo para sa amin ay walang katumbas na kahit gaano karaming ginto o salapi.

Sana po ay matumbasan ko ang sipag, tyaga at pagmamahal nyo! Ang aking anak ay mapagyaman ko.

Muli salamat.

Nagbabalik ang aking walang sawang tagasubaybay...sa pagkakataong ito ang kanyang katanungan ay...Ate Pipay, Ano po ba ang feeling ng isang buntis?

Hmmn, alam ko iha, mejo confusing talaga ang stage na iyan. Ganito kasi yon...teka... hindi ba itinuro sa inyo ito sa hayskul? Di bale, ako na ang magpapaliwanag sayo hane, (san' bang salamin ko?)

Ano nga ba ang pakiramdam ng isang buntis? Pwede bang ikwento ko na lang sayo ang sarili kong karanasan (wag dyan!...wag dyan... may kili...ehe! iba pala yon)...eto na.

May iba't ibang klase ng pagbubuntis, merong maselan at merong parang wala lang. May mga babae na sa unang buwan pa lang eh halata na ang pagbubuntis. Nangangayayat, namumutla (mejo lang), madalas mahilo at moody (may kilala akong ganito pero hindi buntis, bading yon eh!).

Ng paglilihi ay isang "conditional" na sitwasyon, ako rin akala ko lahat ng babae ay naglilihi at nakakaisip ng kung ano anong pagkain. Pero ng panahon ng aking paglilihi, ni hindi maisubo ang kahit ata pinakamasarap ng pagkain na nakahapag sa akin.
Madalas kang makakaramdam ng pagsusuka (dahil ito sa nagbabagong hormone). Minsan pagpasok pa lang ng pagkain, gusto mo na itong iluwa uli.

Matapos lang naman ang panahon ng paglilihi, ang lahat ay madali na. Kaiinipan mo ang paglaki ng iyong tiyan na mangyayari lang pag abot mo ng ika-5 o anim na buwan. May mga babaeng malaki mag buntis may mga babaeng seksi pa rin pag nakatalikod.

Mahalaga an healthy diet kung ayaw mo magsisi sa bandang huli. Maapektuhan ng iyong mga kinakain ang laki at timbang ng bata.

Kailangan din ang pag iwas sa sigarilyo (kung smoker ka), matatabang pagkain (pwede kang mag ka-eclampsia o high blood), sobrang matatamis (cola, ice cream, chocolates -- para makaiwas sa diabetes)

Sa huli, kailangan mo rin ang kaunting exercise. May mga ehersisyo na talagang para lamang sa mga buntis. Masasabi ko sayo na swimming ang pinaka na enjoy ko. Una, isa itong whole body workout, at ang maganda nadadala ng buoyancy ng tubig ang iyong bigat. Enjoy!

Sa panahon ng kabuwanan, kailangan ng kaunti pang pag iingat pagkat ito ang panahon ng full development ng iyong anak (7-9 months).

Pakatandaan, ang sanggol sa iyong sinapupunan ay biyayang nanggaling sa ating Amang Diyos. Dpat mo itong pakaingatan ng mas pa gaya ng pag-iingat mo sa iyong sarili. Ang sanggol ay walang laban mula sa masasamang elemento na nasa ating paligid. Ikaw at ang iyong kabiyak ang tangi at dapat manguna sa pagprotekta sa kanya.

Nawa ay nasagot ko ang iyong katanungan, kaibigan. Umaasa ako na nakatulong ang bagay na ito sa iyong pagdadalang tao. At sana ay maging masaya ka at ang iyong kabiyak sa buong panahon ng iyong pagbubuntis. Tandaan mo an ito ang isa sa pinaka espeyal na regalo ng ating Panginoong Diyos sa lahat ng kababaihan. May mangilan mang hindi nabiyayaan, iba pa rin ang kakayahan ng isang babae na maging isang Ina kahit pa nga sa hindi niya kalaman.

Hanggang sa muli.

Nagmamahal palagi,

Ate Pipay

Hay buhay! May mga araw na tinatakaw talaga ako. Feel kong lumamon (note the term huh!) ng masasarap na pagkain. Dito pa naman sa UAE, palibhasa open city, hindi mo ma-mimiss ang lutong pinoy. sa Dubai nag seserve na nga ng pork sa mga piling restaurant. Dahil kay Sirena, namiss ko tuloy ang talbos ng kamote na isa-sawsaw sa bagoong. ahhhhh! Sarap!

Ok na sa akin ang Hammour na pirito, bagoong balayan (siblings), steamed kangkong at mainit na medyo malatang kanin! Available ag kangkong at bagoong dito kaya wala akong magiging problema. Ang kaso "on diet" nga ako, para sa ngalan ng 'healthy body" (hindi ng kagandahan at may deficiency ako nun!)

Talagang nagbago na ang diet ko....talagang mina mind over desire ako this months (kumbaga seryoso!)...sa kaka cornflakes ng machong Daga...cornflakes with low fat milk na rin ako today. Sa tanghalian as usual, 1 cup of rice+egg+syempre ang luto ni Tita E, ang walang katapusang luncheon meat. Sinasamahan ko na lang ng Lucky Me Bulalo para naman may sabaw ako at dagdag na carbo.

Takbo sa hapon pag uwi...at for dinner - isang Shawarma!

Whaaa! Di bale, iniisip ko na lang na bilang pakikisama ko na rin ito sa paghihirap ng Bansang Pilipinas! Wala akong karapatang maging mataba dahil maraming nagugutom. Wala akong karapatang mag "pig out!" dahil maraming di kumakain. At wala akong katapatang mag takaw-mata dahil sayang ang matitira, marami pa sanang makikinabang.

Iba na nga ang panahon ngayon...mahirap ang buhay. Pero masasabi ko na mas maayos na kami ngayon. Ang mga kapatid ko, gusto atang maging representative ng WOW Philippines. Wantusawa ngayong bakasyon. Laguna, Batangas, Boracay, Manila lahat nilibot na ata.

Naalala ko tuloy nung panahong sadsad kami sa hirap. kumbaga, dapa na..inaapakan pa.

Kababalik lang ng mahal kong ama galing sa Saudi. Naburyong at nanuntok ng Palestino kaya na deport. Buti di na nga ikinulong. Dangan nga kasi nagoyo sya sa sweldo..disyerto na kumikita pa ng almost SR. 700 lang. Nung panahong iyon, malaki na ang sweldong iyon para sa isang laborer. Pero si tatay ay batikang Saudian na. Kumbaga hindi na sya a-anga-anga sa disyerto para paswelduhin pa ng ganon.

Umuwi syang may dalang pang kabuhayan showcase! Electric Typewriter, Photocopy Machine at magtatayo daw kami ng Office Supplies Store. May pwesto rin kami sa palengke...sa edad 10 tumitilad na ako ng manok non. Kung may eskwela, sabado at linggo ang duty ko. Pero pag bakasyon, kamukha na ako ni gagay dahil maghapon akong humihiyaw ng "manooook kayo dyan!".

Gusto nila akong kasama, palibhasa nga "kikay" ako noon. Kumbaga mascot ako. Napapabili ang mga aleng kuripot pag nakikita nila akong nagtitilad ng manok. (Kaya siguro di ako tumangkad dahil sa early child labor!). Natutuwa ang mga mamimili pag kumakanta na ako sa lamesa. Hala! sabay kembot pa!

Hanggang sa...op kors, bagong uwi si ama, matagal sa disyerto...e ano pa nga ba...e di mukat mukat na masundan pa ako. Dun na nagsimula ang kalbaryo....

OFWng sabik sa gala, alak at sugal. Nanay na sabik sa yakap ng asawa. Ng mulat ko ang aking mga mata, iba na ang sitwasyon namin. Buntis ang nanay, di makakapagtinda. Ang tatay, nagoyo ng mga kabarkada, pati pangkabuhayan nailit pa! Sa looban namin, kami nga lang ata noon ang may 29 inches na Tv. Pati yon nahatak..pati bagong aparador sa halagang Php. 500.00 nabenta! Ang naiwan lang ay papag na may kutson (oo, kahit papaano may kutson!).

Ipinanganak ang kapatid kong bunso, lalaki. Masaya na malungkot, Wala kaming pera, walang trabaho ang nanay, walang trabaho ang tatay. Ako?

Sumasama ako sa tyahin ko, pasukan na noon at kailangan ko ng gamit sa eskwela. Ang kuya ko, palibhasa "ampon ng lolo" dun sya naglalagi pag summer. Masarap ang buhay dun, mayaman ang lolo eh. Pero hindi kami non, susuportahan. Galit sa tatay ko.

Ang bunso namin, palibhasa nga natapat sa hirap. Naaalala kong dumedede ng katas ng binusang bigas at alaska. Masustansya daw kse ang binusang bigas. Para bang ginagawang kape, tas dadagdagan lang ng konting alaska na condensed. Ako lang ang nag aalaga sa kanya, ang nanay balik palengke na. Ang tatay sa kalaunan, bumalik na sa Saudi. Pero syempre marami ang pinagkakautangan kaya wala rin.

Ang kapatid kong bunso ang talaga namang nakasalo ng lahat na ata ng hirap. Nag ka dipteria, namaga ang paa, walang gatas na madede, walang pera, nag ka kumbulsyon. Pero sa awa ng Diyos, lumaking mabuting bata at maayos.

Sya ang isa sa dahilan kung bakit ako nagpumilit na umuwi ng Marso, para masaksihan ko naman ang pagtatapos nya sa hayskul. Anlaki na ng kapatid ko. Parang hindi laking binusang bigas. Parang hindi nagdaan sa hirap. Sya, ang tinamaan ng hirap...sya ang nakadama ng huling hagupit. Hanggang ngayon.

Napakamasayahin ni Don...yan ang ipinangalan ng tatay ko sa kanya, para naman daw kahit sa pangalan lang yumaman sya. Mahal na mahal ko ang bunso namin na halos ako na ang naging ina. Natapos at natapos ako ng Elementarya at Hayskul ng kayag kayag ko sya kahit saan. Bilang tulong sa aking nanay...ng umuwi ako, anlambing nya. naluluha ako sa ala-ala ng nakaraan, na halos hindi ko na makita ang bahid sa kanya.

Mabuti ang Diyos, ibinigay sa mga bata ang kakayahang makalimot. Tulad ko, hindi na nya ramdam ang nakaraan. Sana lang hindi na rin nya damdamin ang kasalukuyan.

Kahapon nagsimula ako ng aking 5k run, Charing! hinde, actually it's a 2k walk. Ni hindi brisk walking. Nagpapawis lang talaga. Simula ng dumating kme from phils, hindi na ako 'lumalamon', kain na talaga. Using spoon and fork, hindi na ako nagkakamay dahil napapasarap ang pagkain ko! Hindi ko pa kaya kumain ng knife and fork, maibabato ko sa katabi ko ang kubyertos pag ganon. Buti na lang dito sa Middle East, sanay ay mga tao ng kamay ang gamit sa pagkain...hindi ako masasabihan ng 'i'm eating like a pig' tulad ng nangyari dun sa bata sa Canada.

Mga tanga-tangang loko-lokong hilaw na mga tao. Bakeet nun bang panahon ni Eba't Adan may tinidor at kutsilyo na? Tinidurin your ass ko kayo jan eh!

Anyways, di ko na sila masyadong papakialaman. Marunong ang Diyos, alam Niya kung ano at alin ang ibibigay sa mga taong nilalang Niya. Binigyan sila ng gandang inaadmire ng halos lahat ng may kayumangging kulay pero tignan mo sila...mukha silang isdang Asuhos na transparent ang kulay. Na kahit pa nga anong gawin nilang bilad sa araw, hindi nila makuha ang perpektong luto na ginawa ng Diyos para sa atin. I'm a proud mulato! Kayumanggi ang kulay ko! Isa pa, dahil nga sa hilaw yata ang luto pati tuloy ang pang unawa sa buhay hindi nila nakamtan.

Hindi pa ba sila nakakakita ng mga taong halos duhapangin na ang pagkain dahil sa sobrang gutom dahil sa walang makain ang mga ito. Di pa ba sila nakakakita ng mga dukha na kahit pa ang basura ay pilit na kinakalkal upang may ipangtawid gutom lang?

Mga hangal! Dadating sa kanila ang araw na sila naman ang maikukumpara sa mga baboy. Teka, di ba sila kumakain ng pork? Palagay kaya nila kung ang mga baboy ay binigyan ng Diyos ng kamay na tulad ng sa tao, hindi kaya kakain ang mga ito ng gaya natin? Ikaw na ang bigyan ng 3 daliring may buto at mahabang nguso, magpapakahirap ka bang kumain ng gamit ang kamay? Bakit ang pagkain na ba ngayon using fork and spoon ay gawang kababuyan?

Aba! E bat inimbento pa ang kutsara?! De dapat puro serving spoon na malaki na lang ang inimbento. Magrereklamo na rin ako sa Hotel at bakit sa kanilang lamesa eh naglalagay sila ng iba't ibang klase ng malalaki at maliliit na kutsara. Di kaya tinuturuan nila tayong maging baboy!

Kahangalan!

Tignan muna nila ang sarili nilang pag uugali bago sila magbitiw ng mga pananalitang ni hindi nila gustong maikabit sa kanilang mga sarili.

Hindi ko ilalagay ang pangyayari bilang racial discrimination. Iisang tao na may mababaw na pag-unawa ang gumawa na sinusugan ng may mas mababw pang pananaw sa buhay na sinuportahan at pinagbibingibingihan ng mga mas matatas pa sa kanila sa pag-aalalang maituturing din silang mangmang. Sa palagay ko sa pagkakataong ito, ni hindi matahimik sa kanyang salawal ang salarin na umuri sa batang walang ibang kagustuhan kundi ibsan ang nagugutom na sikmura.

Kung ako sa batang yon, nun pa lang pagkakataon na yon inginudngod ko na ang titser nayon sa kung ano man ang kinakain nya. Hindi sya magandang ehemplo sa mga bata...mapangmata...mapanlait. Ilagay ko kaya sya sa kalagitnaan ng Payatas ska sya gumamit ng fork and knife habang kumakain ng kaning lamig at tuyo!

May araw ka rin!

Mahigit ng dalawang linggong nasa pinas si Panday. Dalawang linggo...hmmnn. Matagal tagal na rin. Natigil na ang kangunguyngoy ko knowing the fact na ito ay isang "sakripisyo" para sa mas magandang kinabukasan. Anyways, daig pa naman namin ang stock holders ng PLDT/Etisalat dahil minu-minuto nag momonitor ang loko.

Sabi nga ng tatay ko, sa umpisa lang naman mahirap ang lahat. Hindi naman katagalan ang limang buwan. napakaraming bagay na pwedeng gawin. Bka nga sa huli kulang pa para sa amin ang 5 buwan.

Ewan ko...

Nalulungkot ako kapag naiisip kong may limang buwan sa buhay ni Pao na hindi nya ako kasama. Tama, maraming maaring mangyari sa loob ng isang buwan...maari na syang lumakad, tumatas sa pag sasalita, marami syang maaring matutunan...na hindi ko makikita. Mga "first time" sa buhay nya na hindi ko makikita. Whaaa! ayoko ng isipin.

Sa isang banda, pilit kong inaaliw ang sarili ko isiping...maari kong ayusin ang "maraming bagay" habang wala sila. Sabi nga ni Panday...panahon ito para ayusin ko ang aking sarili....Whaaaaaa! bat di mo na lang derechahin na "mag dyeta ako"!

Salbahe!

Naaalala ko ang mga pagkakataon na halos mapikon ako dahil sa wala akong "makitang maisusuot"! Marami naman damit sa aparador, pero wala sa kanila ang kakasya sa akin. Kung hindi masikip sa baywang eh puputok ang sa braso naman. Isa pa, nagmumukha akong butanding na di makahinga kung ipagpipilitan ko ang sarili ko sa "hindi rin naman kakarampot na damit". kumbaga, mataba na ako noon...mas mataba pa ako pagkatapos manganak. Nawawalan din tuloy ng ganang lumabas si asawa kapag nakikita nya akong nanlulumo sa harap ng salamin.

Alam ko naman na darating ang panahon na mawawala rin ang mga "excess baggage" na ito pagkatapos ng ilang buwan, pero yoon ay pag sinamahan ko ng healthy diet, good rest at exercise!

Mahirap naman ksi talagang pagdaanan ang post-partum stage. Nalulugas na buhok dala ng pagbabago ng hormones. Matabang katawan dulot ng fats na dala ng pagbubuntis. Kakaibang kutis, mula sa pagiging "glowing" skin sa mukhang alupihan dagat na balat (stretch marks) Pabago-bagong emosyon at marami pang iba.

Pag naiisip ko ang mga ito...parang gusto ko na ngan kagatin ang sinasabi ni Panday na "time for ourselves". Para sa kanya..on his individual growth (breaktime muna daw! nabaliw talaga sya ng panahon ng paglilihi at panganganak ko eh. Magpapagaling muna ng mga marka ng pasa at bugbog!), kay Paolyne para sa kanyang health at the same time bonding with the rest of the family...at ako para sa aking pagbabalik sarili.

Sabi nga ni Esposo, masyado raw kasing traumatic para sa akin ang mga naging pagbabago---trabaho--pagbubuntis---panganganak---trabaho---bahay---result to stress! Muntik na nga matuluyan ang baby blues ko sa post-partum depression! Kaya mainam ang magiging break na ito para sa aming lahat (or should I think na kinakalma ko lang ang sarili ko?)

Iniisip ko na lang na sa pagbabalik ni Pao at ni Panday...may renewed strength ako, may mga natapos na unfinished business at naibalik ko na ang dating ako. Si Panday sa kabilang banda ay nakatapos na ng kanyang training, nakapagbagong sarili. At si Pao? Palagay ko tumatakbo na ang princessa ko pagbalik nya. Bibili na rin namin sya ng bike (mini) at mag swiswimming lesson na sya!

Ngayon pa lang excited na ako!

bahala na po Kayo sa amin.

WHAT is MORE IMPORTANT?

Nasa kalagitnaan ako ng nagsasalimbayang enquiries, quotations, phone calls, technical details at san'tambak na pending files ng maisip kong silipin sandali ang aking bahay.

May mga dumalaw naman, salamat. May nakiki-almusal, ngumangawa sa sasandaling bakasyon (same with me) at ang palaisipang mensahe ng Bespren ko doon...ano daw ba ang mahalaga Career o Pamilya?

Medyo bias ang sagot ng aking bahay "Family...matters".

Pero himay-himayin natin yan. Ano ba ang ibig sabihin ng tinatawag na "Career". Sa ingles, ang ibang salita para dito ay vocation, job, occupation, livelihood, line of business at "calling". Masyadong malalim ang ibig sabihin ng huling salita..."calling".

Naalala kong madalas gamitin ang salitang ito sa propesyong "espiritual".

Sa isang banda, naalala ko naman ng nasa elementarya pa ako, sabi ng titser ko sa Filipino na ang "mabuting pamilya" ang pundasyon ng isang matatag na lipunan.

Ang sabi sa nasa itaas, ang Career ay ang iyong trabaho o linya ng iyong pangkabuhayan. At ang Pamilya naman sa isang banda ay pundasyon ng matatag at maunlad na lipunan. Paano uunlad ang isang lipunan kung ang isang Pamilya ay hindi matatag lalo na sa aspetong "pagkakakitaan". Hindi ba nga't isa sa mga madalas na ipinag rarally sa EDSA ang kawalang pagkakakitaan ng isang pamilya. Dahilan na rin ng ibang mga "walang sariling lupa t bahay" na hindi sila masaya sa ibinigay na "relocation site" ng gobyerno dahil sa "walang pagkakakitaan" sa nasabing lugar.

Therefore I conclude, mahalaga sa isang tao/lipunan na may sinasabing "career"....kung hindi kakayanin ng isa o dalawa lamang ang maghanapbuhay para sa pamilya. Tama ba?

Pero kung ang sinasabing "career" ang mismong sisira sa pamilya...paano na?

May mga pamilyang mabuting pinagpala. Nagkaroon ng pagkakataon na si Padre de Familia ay may mabuting pinagkakakitaan kaya si Ilaw ng tahanan ay masaya sa kanyang "career" bilang isang natatanging ina.

Bilang isang bagong nanay, alam ko na kung tutuusin ay mas mahirap ang career ng isang full time housewife. Baket? Kailangan pa bang imemorize yun? Naman!

Sa office, kung isa kang Estimator ang trabaho mo ay mag estimate. Gawin mo ng mabuti ang trabahong ito at ikaw ay "very good" na kay amo. nag initiate ka pa ng konti at "The Best" ka na! At isa pa, sa opisina, ang trabaho ay nagsisimula ng 8:00 ng umaga at matatapos ng 5:30 ng hapon. Swerte kung nag overtime ka may extra pay ka pa! May 13 month pay, bonus, x-mas bonus at kung ano-ano pang incentives.

Sa bahay, nagsisimula ang araw ng isang ina ng alas-5 ng umaga...mag aayos ng almusal, iaayos ang uniporme ni mister at ng mga bata, paliliguan ang mga bata...maglilinis ng pinaghigaan...maglalaba ng pinagbihisan...magluluto ng pananghalian...mamamlansta ng labada...magaayos ng pinlansta...iche-check ang gamit ng bata...iche-check ang mga babayaran...maglilinis ng bahay...magluluto ng meryenda....magluluto ng hapunan...tutulong sa pagiimis ng pinagkainan (yan ay kung matulungin ang mga anak na sya naman dapat)...patutulugin ang mga anak...at syempre ang para sa inyo ni mister. Swerte ng matapos ang araw ni misis ng alas-11 ng gabi.

Syempre hindi naman sa lahat ng oras ay puro trabaho lang...andyan ang maglaro kayo ng mga bata at syempre ang lambingan ni mister. Mag malling, mag picnic at iba pang masayag pampamilyang gawain. Masayang talaga kung ang iyong mga anak ay nakakatulong mo na sa mga gawain bahay at hindi na alagain pa.

Paano naman kung bagong panganak ka at wala kayong katulong sa bahay? Paano na?

Ang dalawang puntos ay parehong may magandang benipisyo, parehong may sakripisyo...

Sa bandang huli ang pinakamahalaga ay kung saan ka masaya at kung ano ang makakabuti para sa iyong sarili at sa iyong pamilya. Sabi nga ni Ate Vi sa commercial ng MMK para sa Mother's Day..."kailangan pa rin nyang mag-grow!" ahuhuhuhu.

Well, payo ko lang sayo my friend, na ng pinakamahalaga at mabuting gawin...ang pinaka mabisa sa lahat kung nais mo talaga ng tumpak na kasagutan ay....ang isangguni sa ating Amang Diyos ang lahat ng ito. Sa Kanya ka magtiwala at maayos ang lahat. Pray with your husband..with your family.

Yun po.

Nawa'y nakatulong ang aking mga kuro-kuro at pala-palagay...sa susunod na muli mong katanungan.

Nagmamahal,

P.s.: hinihintay ko rin mapanood ang specials ng MMK, about sacrifice of mothers, ewan ko kung makakatulong sa'yo ang mga experiences nya about career and family..sa muli.